Spuchnięte nogi: przyczyny oraz leczenie

 

Spuchnięte nogi stanowią jeden z objawów zatrzymywania płynów. Może się pojawiać z powodu złych nawyków dnia codziennego lub rożnych schorzeń.

Spuchnięte nogi pojawiające się z powodu zatrzymywania płynów to problem, który dotyka znaczącą część całej populacji, zarówno sportowców, jak i inne osoby. Chociaż samo zatrzymywanie płynów pojawia się dość często, zazwyczaj jest związane ze złymi nawykami żywieniowymi lub brakiem aktywności fizycznej.

W niektórych przypadkach takie zatrzymywanie płynów może być odczuwalne w nogach, a zwłaszcza w okolicy kostek i kolan. W dzisiejszym artykule zajmiemy się problemem spuchniętych nóg. Postaramy się wyjaśnić dlaczego nogi puchną oraz zaproponować kilka ewentualnych sposobów leczenia.

Fizjologia zatrzymywania płynów

Aby zrozumieć przyczyny zbierania się płynów w nogach, trzeba zrozumieć dlaczego dochodzi do ich akumulacji. Serce to pompa, która nieustannie przesyła krew do drzewa naczyniowego. Podróżuje ona przez całe ciało, aby dostarczyć organom tlen oraz wszystkie składniki odżywcze, jakich potrzebują.

Krew opuszcza serce przez główne tętnice, które mają grube ściany umożliwiające transportowanie jej pod dużym ciśnieniem. Jednak gdy krew przedostaje się przez naczynia włosowate do żył, natyka się na naczynia krwionośne o małej umiejętności kurczenia się. Poza tym muszą również przetransportować krew z powrotem do serca, walcząc z siłą grawitacji (za wyjątkiem mózgu).

 

Jeżeli w organizmie krąży zbyt dużo krwi ze względy na niewłaściwe działanie serca lub układu krążenia, płyny zaczną się odkładać w żyłach.

Gdy dochodzi do akumulacji płynów w naczyniach krwionośnych, organizm przejmuje część tych płynów i przenosi je do tkanek, aby nie doszło do przeciążenia układu krążenia. Gdy takie zjawisko zachodzi w nogach, zaczynają puchnąć ze względu na zatrzymywanie płynów. Ten fenomen jest znany jako obrzęk.

Dlaczego nogi puchną?

Skoro już wiesz w jaki sposób płyny zbierają się w nogach, nadszedł czas na poznanie głównych przyczyn tego zaburzenia:

  • Niewydolność układu krążenia może wywoływać zatrzymywanie płynów, co jest bardziej zauważalne w kończynach dolnych, ponieważ siła grawitacji sprawia, że odkłada się w nich więcej płynów. Niewydolność prawej komory serca sprawia, że krew zbiera się w układzie żylnym. Z tego powodu organizm przekierowuje płyn do tkanek.
Spuchnięte nogi

  • Niewydolność żył (zakrzepica) lub niewydolność układu limfatycznego również objawia się zatrzymywaniem płynów lub obrzękiem nóg. Dzieje się tak, ponieważ układ limfatyczny odpowiada za zbieranie nadmiaru płynów i przekazywanie ich z powrotem do krwiobiegu. Żylaki stanowią objaw złego krążenia w nogach, a nadmiar płynów jest przekazywany do tkanek i wywołuje opuchliznę nóg.
  • Kiedy we krwi jest zbyt mało białka, organizm odczytuje to jakby w układzie krążenia znajdowało się za dużo wody i zaczyna oddawać jej część do tkanek. Choroby, które wywołują utratę białka, mogą wywoływać zatrzymywanie płynów. Dzieje się tak w przypadku niektórych chorób wątroby czy nerek, jak choćby przy zespole nerczycowym.
  • Niewydolność nerek pojawia się, gdy nerki nie są w stanie filtrować płynów znajdujących się w naszych organizmach we właściwy sposób. To również może prowadzić do zatrzymywania płynów.
  • Inne przyczyny nie związane ze schorzeniami mogą wynikać ze złych nawyków. Siedzący tryb życia, dieta ze zbyt dużą zawartością soli lub przetworzonych produktów spożywczych – to tylko kilka przykładów zachowań, które mogą prowadzić do zatrzymywania płynów.
 

Należy pamiętać, że większość przyczyn, które wymieniliśmy, wiąże się ze schorzeniami. Oznacza to, że pojawiają się one częściej u osób w starszym wieku z powodu niewydolności określonych organów lub danego układu. W przypadku młodych osób, zatrzymywanie płynów zazwyczaj wynika ze złych przyzwyczajeń i jest dość łatwe do odwrócenia.

Spuchnięte nogi i sposoby leczenie

Leczenie koncentruje się na pozbywaniu się nadmiaru płynów. Dzięki temu płyny zgromadzone w tkankach nóg wrócą do układu krążenia. Oto kilka sposobów, które wspomogą Cię w walce z tym problemem:

  • Bardzo dużą rolę odgrywają ćwiczenia fizyczne. Wszystko dlatego, że nasz organizm wykorzystuje płyny w procesach przemiany materii niektórych makroskładników oraz w celu schłodzenia po intensywnej aktywności fizycznej.
Kobieta biegnąca w deszczu

  • Jeżeli cierpisz na choroby układu krążenia, musisz koniecznie zmniejszyć spożycie soli do minimum. Sól podnosi ciśnienie tętnicze i zatrzymuje wodę poprzez osmozę. Tym samym będzie prowadziła do zatrzymywania płynów.
  • Zwróć uwagę na przestrzeganie zrównoważonej diety i spożywanie naturalnych pokarmów. Powinnaś unikać przetworzonych produktów spożywczych o wysokiej zawartości soli.
  • Pij duże ilości wody. Dzięki temu pomożesz swojemu organizmowi filtrować płyny poprzez nerki.
  • Jeżeli mimo stosowania się do wszystkich powyższych zaleceń nadal nie jesteś w stanie pozbyć się opuchlizny, a Twoje nerki są w dobrym stanie, powinnaś poprosić lekarza o przepisanie suplementów diety o działaniu moczopędnym. Zaliczamy do nich choćby suplementy zawierające skrzyp.
 

Jeśli żadne z powyższych działań nie przynosi poprawy, ponieważ zatrzymywanie płynów jest wywołane chorobą, należy próbować innych rozwiązań. Być może będziesz musiała przyjmować lek moczopędny, taki jak furosemid. Jednak najpierw koniecznie zasięgnij porady doświadczonego lekarza.

  • Causes and signs of edema – InformedHealth.org – NCBI Bookshelf [Internet]. [cited 2019 Oct 23]. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK279409/
  • Gorman w. P, Davis KR, Donnelly R. Swollen lower limb—1: General assessment and deep vein thrombosis. BMJ. 2000 May 27;320(7247):1453–6.
  • Wright NB, Carty HML. The swollen leg and primary lymphoedema. Arch Dis Child. 1994;71(1):44–9.